चेपाङ समुदायको मूख्य पर्व छोनाम (न्वागी) आज मनाइदै

फाइल तस्बिर

२२ भदौ, हेटौंडा । चेपाङ समुदायको मूख्य पर्व छोनाम (न्वागी) आज मनाइदैछ । हरेक वर्ष मध्य भदौमा यो समुदायले मनाउने पर्व यसवर्ष आज भदौ २२ गते मनाइँदै छ ।
न्वागी सामुदायिक सांस्कृतिक पर्व र नयाँ वर्ष हो । यस दिन पान्दे झाँक्री बोलाएर पूजा गरी कन्दमूल, फलफूल, तरकारी, घैया धानआदि खाने गरिन्छ । यसै दिन पितृहरुको सम्झनामा पूजा गरिने जानकारी र देवीदेवतासँग रोगव्याधी नलागोस् भनेर आशीर्वाद लिने गरिन्छ, भाकल भए त्यसको समेत पूजा गरिन्छ ।
घैया धानलाई टाउकोमा राखेर आशिस लिने गरिन्छ । सोही दिन पुराना भाकाका गीत, झ्याउरे गीत गाएर नाचगान गरी रातभर रमाइलो गर्ने परम्परा छ । खेती लगाउने समयमा भूयार र खेती थन्काउने बेलामा न्वागी मनाउने गरिन्छ । फागुन र चैतमा रोपेका बाली साउन/भदौमा तयार भएपछि चढाउने गरिन्छ । प्रकृतिलाई पूजा गर्दै नयाँ खेती भित्र्याउने गरिन्छ । मुख्यरुपमा यतिबेला पिँडालु, निबुवा, घिरौँला, कागुनो, तामा, घैया धान भित्र्याएर भगवानलाई चढाइ खान शुरु गरिने प्रचलन छ ।
चेपाङ समुदायलाई आफ्नो बारीमा उब्जनी भएको अन्नले छ महिना पनि खान पुग्दैन । जे जति उत्पादन हुन्छ, यसलाई निकै सम्मान दिएर पूजा गरेर मात्रै खाने चलन रहेको छ । न्वागी पूजा नगरेसम्म अन्न जुठो हुन्छ, चोख्याएर मात्रै गरिन्छ ।
धर्म परिवर्तनका कारण पछिल्ला दिनमा पर्व मनाउनेको संख्या घट्दै गएकोप्रति चिन्ता व्यक्त गर्दै चेपाङ अगुवाहरूले धर्म र संस्कृतिलाई सबै मिलेर जोगाउनु पर्ने धारणा राख्दै आएका छन् । शिक्षाको अभावमा बाल्य अवस्थामा नै विवाह हुने गरेकाले जन्मिएका बालबालिका र आमाको स्वास्थ्य अवस्था जटिल हुने गरेकाले  यो जातिका लागि सरकारले प्राथमिकतामा राख्नुपर्ने उनीहरुको माग थियो ।
यस वर्ष चेपाङ समुदाय बसोबास गर्ने चितवन, मकवानपुर र धादिङमा बागमती प्रदेश सरकारले सार्वजनिक बिदा दिएको छ । नेपालका चितवन, मकवानपुर, धादिङ र गोरखामा यो जातीको बसोबास बढि  छ । २०६८ को गणनाअनुसार नेपालमा चेपाङ जातिको जनसंख्या ६८ हजार ३९९ जना छन् ।