६१ जिल्लामा स्क्रव टाईफस, ३ को मृत्यु

File Photo

८ असोज, काठमाडौं । काठमाडौंसहित ६१ जिल्लामा देखिएको स्क्रब टाइफसबाट साउनयता तीन जनाको मृत्यु भएको छ । 
सहरी क्षेत्रको तुलनामा ग्रामीण भेगमा यो रोगका बिरामी बढी भेटिएको इपिडिमियोलोजी तथा रोग नियन्त्रण महाशाखा (ईडीसीडी) अन्तर्गत किटजन्य रोग नियन्त्रण शाखाका प्रमुख डा. प्रकाश शाहले जानकारी दिए । मुसा प्रजातिका जनावरको शरीरमा पाइने संक्रमित सूक्ष्म कीराको टोकाइबाट हुने यो रोग नेपालमा भूकम्पपछि चर्चामा आएको समाचार कान्तिपुरमा छ ।
बिरामीमध्ये कसैमा स्क्रब टाइफस मात्र र केहीमा यससँगै डेंगु र रुघाखोकीसमेत देखिएको छ । सन् २०१६ मा ४८ जिल्लामा स्क्रब टाइफसको संक्रमण भेटिएको ईडीसीडीको तथ्यांक छ । स्क्रब टाइफस ‘ओरेन्सिया सुसुगामुसी’ भन्ने ब्याक्टेरिया ले संक्रमित सूक्ष्म कीरा र किर्नाको टोकाइबाट फैलिन्छ । यो किर्ना खेत, झाडी आदि ठाउँमा रहने मुसा प्रजातिको जनावरमा पाइन्छ । किर्नाले टोकेको करिब १० दिनभित्र बिरामीलाई १०२-१०४ डिग्रीसम्म उच्च ज्वरो आउने, टाउको दुख्ने, खोकी लाग्ने, मांसपेशी दुख्ने जस्ता समस्या देखिने विज्ञहरू बताउँछन् । 
किर्नाले टोकेको ठाउँमा कालो पाप्रा जस्तो निस्किने उनीहरूको भनाइ छ । डेंगु जस्तै रगतमा प्लेटलेट्सको संख्या घट्दै जाने गराउने स्क्रब टाइफसको संक्रमणले कलेजो, मस्तिष्क र फोक्सोमा थुप्रै प्रकारका समस्या निम्त्याउन सक्छ । र, बिरामीका धेरै अंगले काम नगर्ने अवस्था हुन सक्छ ।
स्क्रब टाइफस ब्याक्टेरियाद्वारा उत्पन्न संक्रमण भएकाले यसमा एन्टिबायोटिक औषधि चलाउनुपर्ने डा. शाह बताउँछन् । ‘सरकारले निस्शुल्क वितरण गर्ने ‘डक्सिसाइक्लिन’ एन्टिबायोटिक यसको उपचारका लागि मुख्य रूपमा प्रयोग भइरहेको छ,’ उनले भने ।