विजया श्रेष्ठ के.सी.
प्रदेश सभा ३ को हिउँदे अधिवेशन यही पुस २१ गतेबाट शुरु भै रहेको छ । पुग नपुग ४ महिनापछि शुरु भै रहेको यो अधिवेशनलाई प्रदेशले मात्र नभएर सिंगो राष्ट्रले उत्सुकताका साथ हेरिरहेको छ । कारण यही अधिवेशनमा प्रदेश ३ को स्थायी राजधानी र नामाकरणको टुंगो लाग्नेछ भन्ने धेरैलाई विश्वास छ ।
२३ गते दिउँसो ३ बजे शुरु भएको बैठकमा प्रदेश राजधानी सम्भाव्यता अध्ययन समितिको प्रतिवेदन माथि औपचारिक छलफल शुरु भएको छ । २०७५ असार २६ गते नै टेबुल गरिएको र २०७६ बैशाख ३१ गते सभामुख सानुकुमार श्रेष्ठले सदनमा स्थायी राजधानी र नामाकरण टुंग्याउन कार्यविधि पेश गरेका थिए । प्रदेशसभाबाटै प्रदेश राजधानी सम्भाव्यता अध्ययन विशेष समिति गठन भएको थियो र समितिले प्रतिवेदन समेत पेश गर्यो । तर प्रतिवेदनमाथि ढिलै भएपनि छलफल शुरु भई टुंगोमा पुग्ने कुरालाई धेरैले राम्रो संकेतको रुपमा लिएका छन् ।
राजधानीबारे छलफल गर्दा विविध विचारहरु आएका छन् । यसै सिलसिलामा मेरो मनमा पनि तमाम प्रश्नहरु उठेका थिए र मैले आफुले आफैलाई प्रश्न गर्दा ३ नम्बर प्रदेशको राजधानी मकवानपुरको हेटौँडा नै उपयुक्त हो भन्ने लाग्यो ।
पूर्व प्रधानमन्त्री सम्मानीय शेरबहादुर देउवाको नेतृत्वको सरकारले गहन अध्ययन, अवलोकन, विज्ञहरुको सुझाव अनुसार राष्ट्रको हित हुने दरदृष्टि र दिर्घकालिन दृष्टिकोणले हेटौँडालाई अस्थायी राजधानी तोकेको कुरा सर्वविदितै छ । हाल नेकपाको बहुमतको सरकारले पछि सोही कुरालाई सरकारलाई हेटौँडा राजधानी राख्न निर्देशन दिएको कुरा हामीले सुन्यौ । संविधानको धारा २८८ (२) ले प्दान गरेको प्रदेशसभाको अधिकार हनन गरिएकोमा विरोध र खेद प्रकट गर्यौं । किनभने बृहत छलफलबाट प्रदेशको राजधानी र नामाकरण सर्वसम्मतबाट निर्णय हुनुपर्छ भन्ने मान्यता हाम्रो थियो र हामी प्रतिपक्षले पनि यो विषय टुंगो लगाउन सकारात्मक भूमिका खेल्नुपर्छ भन्ने हामी सबैको धारणा रहेको छ ।
अर्को कुरा यो दुई तिहाईको प्रदेश सरकारले पूर्व सरकारले गरेको उचित निर्णयलाई अवलम्बन गरी त्यसैलाई निरन्तरता दिने निर्णय स्वागत योग्य छ जो राष्ट्रहितको पक्षमा छ । अनेक विचार, शंका उपशंका उठ्नु, बहस हुनुपर्छ जो भएको छ तर समितिले दिएको ५ वटा जिल्लाहरु काभ्रे, मकवानपुर, भक्तपुर, चितवन र नुवाकोटमध्ये मकवानपुर नै उत्तम हुनेछ भन्ने जनधारणा पनि आईसकेको छ ।
प्रदेशको अस्थायी राजधानी हेटौँडामा करिब डेढ लाख जनसंख्या भएको पुरानो हरित नगरी हो । यति मात्रै नभई विगतमा पाँच विकास क्षेत्र मध्ये मध्यमाञ्चल विकास क्षेत्रको रसुवादेखि बारासम्मको १९ जिल्लाको सदरमुकाम पनि रहेको सबैलाई अवगत नै छ । यस अर्थले पनि रणनीतिक दृष्टिले पनि स्थायी राजधानी हेटौँडा नै उपयुक्त छ । सुरक्षाको दृष्टिकोणले पनि प्रहरी र सेनाको प्रदेशस्तरीय कार्यालय समेत मकवानपुरमा रहेको दजर्नौ क्षेत्रीय कार्यालयहरुका सुविधा सम्पन्न भवनहरु रहेकोले राजधानीका लागि आवश्यक पूर्वाधारको पनि पर्याप्तता रहेको छ । हेटौँडा राष्ट्रियता, स्वाधिनता र अखण्डताको लागि पनि राजधानीका लागि उपयुक्त छ ।
व्यक्तिगत हिसाबले हेर्ने हो भने सबै माननीयहरुका लागि प्रदेशको राजधानी पनि काठमाडौं नै उपयुक्त स्थान हो । त्यहाँ हरेक सुख सुविधा छ, धेरै माननीयहरुको निवास छ तर राष्ट्रको समग्रीविकासको लागि, संघीयताको कार्यान्वयनका लागि व्यक्तिगत सुविधा न्यून स्थानमा रहन्छ ।
दुई बर्ष अस्थायी राजधानी हेटौँडामा भै सकेको छ र केही पूर्वाधार पनि निर्माण भैसकेको र धेरैको मनस्थिति पनि हेटौँडामा भएकाले राजधानी सारिरहनु पनि राष्ट्रलाई आर्थिक व्यय भार अवश्य पर्ने छ । दुई बर्षसम्म अस्थायी मनस्थिति, अस्थायी सरकार जस्तो अनुभव गरेको जनताले फेरी दुई ति बर्ष त्यही मनस्थिति र अन्यौलको वातावरणमा गुज्रनुपर्नेछ भन्ने कुरा विज्ञहरु भन्दछन् । सरकारको राम्रो प्रयासलाई हामी सबैले सहयोग गर्नुपर्ने हाम्रो कर्तव्य हो भने जनहित विपरितको कार्यलाई खबरदारी र बिरोध गर्नु हाम्रो कर्तव्य हुन्छ । स्थायी राजधानी बनाउने कार्यलाई सघाउने हाम्रो कर्तव्य हो र हेटौँडा नै राजधानी बनाउनु जरुरी छ भन्ने मेरो धारणा छ ।
kc.bijaya@gmail.com (उनी नेपाली कांग्रेसकी प्रदेशसभा सांसद हुन् ।)
६ मंसिर, हेटौंडा । प्रधानमन्त्री वालेन्द्र शाह दुई दिने राजकीय भ्रमणका लागि भारत प्रस्थान गरेका छन् । भारतका...
६ मंसिर, हेटौंडा । मकवानपुरको बकैया गाउँपालिका-६ उपचौरमा आगलागी हुँदा एक घर पूर्ण रूपमा जलेर नष्ट भएको...
६ मंसिर, हेटौंडा । राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेलसँग जापानका परराष्ट्र मामिलासम्बन्धी संसदीय उपमन्त्री फुजी...
६ मंसिर, हेटौंडा । प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाह आज भारत भ्रमणमा जाँदै छन् । भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीको...
६ मंसिर, हेटौंडा । हाल नेपालको पश्चिमी क्षेत्रमा पश्चिमी वायूको तथा पुर्वी क्षेत्रमा भारतको ओडिसा आसपास अवस्थित...
५ मंसिर, हेटौंडा । हेटाैडा-२ सिद्वार्थ राेडमा रहेकाे पञ्चरत्न बचत तथा ऋण सहकारी संस्थाकाे अध्यक्षमा गाेकुल...
५ मंसिर, हेटौंडा । राइजिङ स्टार्स एसिया कपको पहिलो खेलमा नेपाली क्रिकेट टोलीले भारत ‘ए’सँग लज्जास्पद हार...
५ मंसिर, हेटौंडा । नेपाल प्रिमियर लिग (एनपीएल) २०२६ को उपाधिका लागि आज लुम्बिनी लायन्स र सुदूरपश्चिम रोयल्सबीच...
५ मंसिर, हेटौंडा । हाल नेपालमा कुनै पनि मौसमी प्रणालीको उल्लेखनीय प्रभाव नरहेको छैन । जसको प्रभावले हाल कोशी...
१ मंसिर, हेटौंडा । सिन्धुलीको कमलामाई नगरपालिका-१० डाँडाटोलमा श्रीमानले ढुङ्गाको लोहोरो प्रहार गर्दा...
३० कार्तिक, हेटौंडा । इलाका प्रहरी कार्यालय पालुङ मकवानपुरको टोलीले चरेससहित दुईजना नियन्त्रणमा लिएको छ...
२४ कार्तिक, हेटौंडा । पश्चिमी वायुको आंशिक प्रभाव रहेको छ । जसका कारण आज देशका हिमाली तथा पहाडी भूभागमा आंशिक बदली...
२४ कार्तिक, हेटौंडा । यमपञ्चकको पाँचौँ दिन आज गोवर्धन, बली, गोरु र हलिको पूजा गरी मीठा परिकार खान दिएर...
२४ कार्तिक, हेटौंडा । आजदेखि नेपाल संवत् ११४७ शुरु भएको छ । यस अवसरमा नेवार समुदायले नयाँ वर्षका रूपमा नेपाल संवत्...
२४ कार्तिक, हेटौंडा । नेपाल प्रिमियर लिग (एनपीएल) अन्तर्गत सोमबारको दोस्रो खेलमा काठमाडौँ गोर्खाज चितवन...
२४ कार्तिक, हेटौंडा । राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेलले राष्ट्रिय विभूति शङ्खधर साख्वाद्वारा प्रवर्तन गरिएको नेपाल...
२५ कार्तिक, हेटौंडा । दिदीबहिनी तथा दाजुभाइ नहुनेहरूका लागि भाइटीकाका दिन आज काठमाडौँको रानीपोखरीको बीचमा...
२३ कार्तिक, हेटौंडा । डोल्पास्थित कारागार कार्यालय दुनैबाट फरार भएका दुई जना कैदी पक्राउ परेका छन् । पक्राउ...





-1795309426.jpg)



-nepal-1795226549.jpg)




_edit_12985189-1794274603.jpg)



